Auteur

Bas Heijink
Senior Technisch Analist
@BasHeijink

Technische analyse AEX Tijdelijk herstel

donderdag 13 december 2018

De slotbeweging onder de zone 500 – 501 heeft tot op heden slechts 1 dag geduurd. Toch acht ik de kans groot dat de neerwaartse weg in de komende tijd zal worden vervolgd naar lagere niveaus.  

Enkele dagen geleden heb ik voor het eerst in 10 jaar tijd mijn langetermijnopinie weer verlaagd naar Short. In augustus verlaagde ik deze opinie al van Long naar Neutral. Ik acht de kans groot dat de AEX in het komende jaar zijn neerwaartse weg zal vervolgen en houd een richtzone aan van 400 tot 410. De duidelijke slotkoers onder de zone 500 – 501 was van belang voor deze verlaging. Enkele dagen geleden sloot de AEX op 495,30. Hiermee lijkt een definitief einde te zijn gekomen aan de 10 jaar durende bullmarkt sinds het dieptepunt in maart 2009 (net onder de 200 punten). We zagen dat meerdere indices in de afgelopen maanden al hun sinds 2009 stijgende trends neerwaarts braken en grote hoofd-schoudertoppatronen afrondden. Dit zagen we bijvoorbeeld in de Duitse Xetra DAX en de STOXX Europe 600. De AEX was een van de weinige Europese indices die tot deze week nog boven deze belangrijke en cruciale steunzone wist te blijven. Buiten het feit dat in de zone 500 – 501 de sinds 2009 stijgende bodemlijn op de logaritmische maandgrafiek was te vinden, lag hier ook een belangrijk Fibonacci-retracementniveau. Als we kijken naar de opwaartse versteiling vanaf de 378 in 2016 tot aan de top van eerder dit jaar, dan lag in de zone 500 – 501 ook het eerste 38,2%-niveau. Zoals eerder vermeld, verandert de huidige opleving niets aan mijn visie voor de komende tijd. Na de forse daling in een week tijd van 530 naar de 493,50 is een tijdelijke herstelbeweging normaal. Voor de komende dagen moeten we dan ook alert zijn op de vorming van nieuwe toppatronen. 

korte termijn

lange termijn

steunniveaus

weerstandniveaus

Short

Short

501 – 503 / 493,60 / 490 / 485 / 481

511,85 / 516 / 518,70 / 519,60 / 522,30

Grafiek AEX-index op dagbasis

Bron: Reuters Metastock XV, 12 december 2018, Zie ook onze uitleg van technische begrippen

Duidelijk patroon van lagere toppen sinds de juli-top 

In het langetermijnbeeld zagen we begin dit jaar al de eerste vermoeidheidsverschijnselen. De AEX wist toen niet meer de bovenkant van het sinds 2009 aanwezige stijgende trendkanaal te testen. Verder werd eind januari de sinds 2016 stijgende bodemlijn gebroken. Deze steunlijn startte bij het laatste raakpunt van de sinds 2009 aanwezige stijgende bodemlijn en zorgde voor een versteiling in de stijgende trend. In 2 jaar tijd steeg de AEX ruim 50% vanaf de 378-bodem zonder grotere tussentijdse correcties. Dit jaar zien we al meerdere grotere correcties (ruim 10%) en een aantal vrije val bewegingen waarbij de AEX in bijna een rechte lijn naar beneden valt. De eerste vond eind januari plaats toen de AEX van ongeveer 574 naar de 516 terugviel. Ook in de huidige dalende trend vanaf de juli-top van 576,90 zien we meerdere kortstondige vrije val bewegingen, zo viel de AEX begin deze maand nog ruim 35 punten terug in een week tijd. Het jaar 2018 kan naar mijn mening de boeken in als een overgangsjaar tussen een bullmarkt en een bearmarkt. Er was sprake van een groot en langdurig topvormingsproces waarbij in een half jaar tijd een drievoudige toppenzone werd gevormd rond de 574. Elke top ging daarbij gepaard met de vorming van een toppatroon in de maandgrafiek. Zo werden een bearish engulfing, een shooting star en een dark cloud cover (augustus) gevormd. Met de doorbraak onder de horizontale steunzone van 516 – 517 werd enige tijd geleden ook dit topvormingsproces afgerond. Verder zagen we een duidelijke en klassieke dead cross waarbij het 50-daags gemiddelde neerwaarts door het dalende 200-daags gemiddelde zakt. Dergelijk signalen komen niet veel voor en zijn in veel gevallen ook nog eens vals omdat ze geregeld optreden aan het einde van een tijdelijke maar forse correctie. De huidige dead cross vond echter al medio oktober plaats. De stijgende langetermijntrend werd dus recent afgebroken en we zien duidelijke contouren van een brede dalende trend vanaf de juli-top. Deze dalende trend kent tot op heden meerdere raakpunten waardoor het een relatief belangrijke weerstandslijn is geworden. Buiten de 576,90 zien we lagere toppen bij 565,60 en 554,20. Ook is de recente toppenzone bij 534,20 – 530 te zien als belangrijke terugtest en de vorming van een lagere top. Pas boven deze laatste zone lijkt de neerwaartse tendens te worden uitgesteld en zou de recente eerste speldenprik onder de zone 500 – 501 een mogelijk vals signaal zijn geweest.

Alert zijn op nieuwe toppatronen in het zeerkortetermijnbeeld 

De recente vrije val tot ongeveer 493,50 zorgde ook bijna voor een test van de onderkant van het brede dalende trendkanaal dat bij 485 is te vinden. Tesamen met de krachtige vrije val en de oversold conditie was een tijdelijke herstelbeweging dan ook normaal. Gisteren stokte dit herstel aan de onderkant van de recent gevormde brede neerwaartse gap. Deze gap staat nu nog open tussen de 511,85 (top van gisteren) en de 516. Zolang de AEX deze gap (deels) open laat, is de kans op de vorming van een volgende zeerkortetermijntop groot. Pas een sluiting van deze gap maakt meer opwaartse ruimte vrij. Toch zijn hierboven nog een groot aantal weerstanden te vinden. Zo ligt het snel dalende 50-daags gemiddelde inmiddels alweer bij 519,60 en is een andere neerwaartse gap tussen de 518,70 en 522,30 te vinden. De vanaf juli dalende toppenlijn ligt momenteel bij 529 en daarboven ligt natuurlijk nog de zware toppenzone van 530 – 534,20. Ik acht de kans klein dat een dergelijk herstel zal plaatsvinden en naar mijn mening moeten we in de komende dagen alert zijn op de vorming van nieuwe toppatronen in het zeerkortetermijnbeeld waarna de neerwaartse druk verder kan worden opgevoerd. Eerste steunzone ligt nu bij 501 – 503 (door de oplopende stijgende langetermijnbodemlijn) waaronder de huidige jaarbodem bij 493,60 is te vinden

Sprinters Long

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter BEST Long 449,9 op AEX 9,8 5,07 5,09 +0,79 % Koop Sprinter
Sprinter BEST Long 401,13 op AEX 5,0 9,95 9,97 +0,50 % Koop Sprinter

Sprinters Short

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter Short 539,0 op AEX 9,9 5,06 5,07 -0,98 % Koop Sprinter
Sprinter Short 587,0 op AEX 5,0 10,04 10,05 -0,50 % Koop Sprinter

Disclaimer

Deze beleggingsaanbeveling is opgesteld door Bas Heijink, technisch analist, en is uitgebracht en voor het eerst verspreid op donderdag 13 december 2018 om 8:05 door het ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V. Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt. Een beschrijving van het ING-beleid ten aanzien van informatiebarrières en belangenverstrengeling kunt u hier vinden. Tenzij anders vermeld, zal ING Bank N.V. de beleggingsaanbeveling niet actualiseren. Ontwikkelingen die zich na het opstellen van deze beleggingsaanbeveling hebben voorgedaan, kunnen van invloed zijn op de juistheid van de aannames waarop deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd. Beleggingsaanbevelingen worden over het algemeen 2 tot 4 keer per jaar herzien. Deze beleggingsaanbeveling behelst geen individueel beleggingsadvies maar slechts een algemene aanbeveling waarop beleggers hun beleggingsbeslissingen mede kunnen baseren en vormt geen uitnodiging tot het aangaan van welke overeenkomst of verbintenis dan ook. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op aannames en vormt geen garantie voor een bepaalde ontwikkeling of resultaat. Aan deze beleggingsaanbeveling kunnen geen rechten worden ontleend. Beslissingen op basis van deze beleggingsaanbeveling zijn voor uw eigen rekening en risico. Noch ING Bank N.V. noch ING Groep N.V. noch enige andere rechtspersoon die tot de ING Groep behoort, aanvaardt aansprakelijkheid voor enige schade in welke mate dan ook die voortvloeit uit het gebruik van bovenstaande beleggingsaanbeveling of de daarin opgenomen informatie. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt uw inleg of een deel ervan verliezen. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. ING Bank N.V. is niet geregistreerd als broker-dealer en investment adviser zoals bedoeld in de Amerikaanse Securities Exchange Act van 1934, respectievelijk de Amerikaanse Investment Advisers Act van 1940, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, en evenmin in de zin van andere toepasselijke wet- en regelgeving van de afzonderlijke staten van de Verenigde Staten van Amerika (hierna tezamen: ”Amerikaanse beleggingswetgeving”). Deze beleggingsaanbeveling is niet gericht tot en niet bestemd voor “U.S. Persons” in de zin van de Amerikaanse beleggingswetgeving. Kopieën hiervan mogen niet worden verzonden of worden meegebracht naar de Verenigde Staten van Amerika of worden verstrekt aan U.S. Persons. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, handelsregister nr. 33031431 Amsterdam en staat onder toezicht van Autoriteit Financiële Markten AFM. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Alle rechten voorbehouden. Deze beleggingsaanbeveling mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ING Bank N.V. ©2017 ING Bank N.V., Amsterdam.