Author

Bas Heijink
Senior Technisch Analist
@BasHeijink

Technische analyse AEX Doorbraak 586,30

donderdag 7 november 2019

In de afgelopen dagen vond een doorbraak plaats boven de eerdere jaartop van 586,30. Hiermee werd meer opwaartse ruimte gecreëerd. Is dit een structurele opwaartse beweging of een blow-off situatie?              

In het kortetermijnbeeld is een duidelijk opgaand trendkanaal te zien sinds de augustus-bodem van 528,70. Dit betekent dat er een krachtige opwaartse beweging van ongeveer 65 punten heeft plaatsgevonden vanaf deze zomerbodem. Dit was destijds het dieptepunt van de 2e correctie van 2019, die op een haar na 10% bedroeg. Tijdens deze opgaande beweging vond alleen in de eerste dagen van oktober een mini-correctie plaats tot aan de 553,80. Hierdoor is nu een stijgende kortetermijntrend te zien. De bovenkant van dit trendkanaal ligt bij 599 en de onderkant is bij 572,50 te vinden. Overigens ligt deze stijgende kortetermijntoppenlijn gelijk aan een voormalige stijgende bodemlijn in het middellangetermijnbeeld langs de eerder gevormde bodems van 472,20 (december) en 534,50 (mei). De mogelijkheid is nog steeds aanwezig dat er momenteel een terugtest naar deze voormalige stijgende bodemlijn plaatsvindt. Als we overigens naar veel andere indices kijken, hebben deze opgaande bewegingen veel weg van een zogenoemde blow-off beweging. Dit zijn zeer steile opgaande bodemlijnen in het kortetermijnbeeld als laatste opleving voordat een krachtige neerwaartse draai plaatsvindt. Het zal in de komende paar weken moeten blijken of er inderdaad sprake was van een dergelijke en laatste opgaande kortetermijnbeweging. Dit scenario wordt ook ondersteund door de aanwezige negatieve divergentie met de technische indicatoren. We zien namelijk hogere toppen in de aandelenindices, maar veelal de vorming van lagere toppen in onder andere de RSI. Dit betekent dat de huidige opleving niet krachtig is en juist een waarschuwingssignaal die we vaker zien tijdens een blow-off beweging. 

korte termijn

lange termijn

steunniveaus

weerstandniveaus

Neutral

Short

586,30 / 573 – 574 / 572,50

599 / 600 / 610

Grafiek AEX-index op dagbasis

Doorbraak zorgt voor meer opwaarts potentieel, is er sprake van een overshoot of van een verdere stijging in de komende periode?

De komende tijd zal dus moeten blijken of er inderdaad sprake was van een overshoot, een blow-off beweging voordat de neerwaartse weg wordt hervat of dat er juist een krachtige verdere opwaartse beweging is ingezet. De eerste doelzone na de recente doorbraak boven de 586,30 ligt inmiddels niet ver weg vanaf de huidige niveaus. Deze zone is namelijk een oude een meermaals geteste zone (rond de jaren 1998 – 2001). Deze zone bleek later de toppenzone van de schouders van een zeer groot hoofd-schouderpatroon die uiteindelijk zorgde voor een zeer forse bearmarkt destijds. Veelal wordt geopperd dat met de doorbraak boven de toppenzone van de afgelopen 2 jaar ook de neklijn van een groot omgekeerd hoofd-schouderpatroon werd gebroken. Kijkend naar het plaatje van de afgelopen 2 jaar, klopt dit qua patroon ook, maar een dergelijk patroon vindt plaats na een forse daling en daar was geen sprake van. Hiermee is dit patroon niet geldig naar mijn mening. In het langetermijnbeeld is er nog steeds sprake van een groot topvormingsproces in de meeste indices, ondanks de huidige doorbraak boven de eerdere toppen. In het zeerlangetermijnbeeld werd in het laatste kwartaal van vorig jaar de bijna 10 jaar durende bullmarkt neerwaarts gebroken. Dit gebeurde met een doorbraak onder de sinds 2009 stijgende bodemlijn op de logaritmische maandgrafiek. Ook vanuit dit perspectief kan de huidige opleving een terugtest zijn naar de meest steile sinds begin 2009 stijgende bodemlijn. Dit neemt overigens niet weg, dat ik aan het begin van dit jaar een dergelijke krachtige opgaande beweging naar nieuwe hogere jaartoppen niet had verwacht. Dit jaar blijkt een zeer krachtige opgaande beweging te bevatten. Ik ga er echter nog steeds niet vanuit dat in dit jaar een nieuwe langere bullmarkt is gestart. In het langere technische beeld blijf ik bij mijn verwachting dat een verdere neerwaartse beweging in het langetermijnbeeld zal plaatsvinden. Met de doorbraken zal de tijdstermijn voor dit scenario wel verder in de toekomst worden verschoven.

Alert zijn op omkeerpatronen. Top lijkt echter pas te zijn gezet met beweging onder de zone 573 - 574 

Als we kijken naar de intermarket-indicatoren zien we ook nog steeds duidelijke signalen die niet wijzen op een structurele verdere stijging van de aandelenmarkten. Onder deze indicatoren verstaan we onder andere de valuta’s, goud, olieprijs en de rente. In mijn vorige opinie gaf ik al aan dat de 10-jaars Duitse rente zijn bodem lijkt te hebben gezet en een belangrijke dalende middellangetermijntoppenlijn had gebroken. Met de recente opwaartse doorbraak is nu in principe opwaartse ruimte ontstaan naar de zone 600 – 610, ondanks dat deze zone relatief alweer dichtbij ligt. Onderliggend is nog de langere voormalige stijgende bodemlijn (sinds vorig jaar december) en nieuwe stijgende kortetermijntoppenlijn bij 599 te vinden. Ondanks de verbetering in het kortetermijnbeeld moeten we zeer alert blijven op nieuwe duidelijke omkeerpatronen in de aandelenindices. Tesamen met de negatieve divergentie zou dit een eerste signaal van topvorming kunnen aangeven. Zodra de AEX weer onder de 586,30 sluit (voormalige jaartop) lijkt er slechts sprake te zijn geweest van een kortstondige overshoot. Mijn kortetermijnopinie heb ik met de doorbraak wel verhoogd naar Neutral. Bevestiging van een trendomkeer in het kortetermijnbeeld (en daarmee een nieuwe verlaging van de kortetermijnopinie) vindt plaats zodra een slotkoers onder de zone 573 – 574 wordt bewerkstelligd. Hier liggen namelijk zowel het oplopende 50-daags gemiddelde, de stijgende kortetermijnbodemlijn en een oude toppenzone van vorig jaar. Om meer duidelijkheid van een top in het langere technische beeld te krijgen, is een structurele slotkoers onder de nieuwe stijgende bodemlijn noodzakelijk. Deze nieuwe en minder steil opgaande bodemlijn loopt langs de bodems van december (472,20) en augustus (528,70). Deze bodemlijn ligt momenteel bij de 550,50 daaronder lijkt een duidelijke top in het lange en middellangetermijnbeeld te zijn ontstaan. Als laatste neemt ook de euforie onder zowel beleggers als analisten steeds verder toe, wat een contrair signaal is.

Technische analyse maakt deel uit van de risicoanalyse van het ING Investment Office

Risicobarometer ING Investment Office

Signaal

=

 

 

Macro-economie

=/-

 

Verdere groeivertraging, voornamelijk in productiesector

Liquiditeit/ rente

++

 

Centrale banken ‘draaien de geldkraan weer open’

Waardering

=

 

‘veilige’ beleggingscategorieën hooggewaardeerd, risicopremies daardoor hoog

Sentiment¹

-

 

Negatief door tegenvallende groei en (geo)politieke onrust

Technische analyse²

-

 

Topvormingssignalen blijven aanwezig

1 Contra-indicator, zeer negatief sentiment kan beoordeeld worden als positief. ² Technische analyse (TA) is een manier om de koersontwikkeling op financiële markten te voorspellen en is één van de signalen die onze risicobarometer stuurt. Alle signalen (waaronder het TA-signaal) worden onafhankelijk van elkaar bepaald en opgeteld tot één (totaal) risicosignaal. Dit signaal is bepalend voor onze tactische assetallocatie. 

Meer weten over technische analyse?

Zie onze uitleg van technische begrippen

Products Long

Name Leverage Bid Ask % Day Watchlist Trade
Sprinter BEST Long 497,71 op AEX 10,0 5,47 5,49 0,00 % Aankopen
Sprinter Long 451,0 op AEX 5,0 11,04 11,05 0,00 % Aankopen

Products Short

Name Leverage Bid Ask % Day Watchlist Trade
Sprinter BEST Short 603,91 op AEX 10,0 5,51 5,53 0,00 % Aankopen
Sprinter Short 647,0 op AEX 5,0 10,99 11,00 0,00 % Aankopen

Disclaimer

Deze beleggingsaanbeveling is opgesteld door Bas Heijink, technisch analist, en is uitgebracht en voor het eerst verspreid op donderdag 7 november 2019 om 8:05 door het ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V. Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt. Een beschrijving van het ING-beleid ten aanzien van informatiebarrières en belangenverstrengeling kunt u hier vinden. Tenzij anders vermeld, zal ING Bank N.V. de beleggingsaanbeveling niet actualiseren. Ontwikkelingen die zich na het opstellen van deze beleggingsaanbeveling hebben voorgedaan, kunnen van invloed zijn op de juistheid van de aannames waarop deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd. Beleggingsaanbevelingen worden over het algemeen 2 tot 4 keer per jaar herzien. Deze beleggingsaanbeveling behelst geen individueel beleggingsadvies maar slechts een algemene aanbeveling waarop beleggers hun beleggingsbeslissingen mede kunnen baseren en vormt geen uitnodiging tot het aangaan van welke overeenkomst of verbintenis dan ook. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op aannames en vormt geen garantie voor een bepaalde ontwikkeling of resultaat. Aan deze beleggingsaanbeveling kunnen geen rechten worden ontleend. Beslissingen op basis van deze beleggingsaanbeveling zijn voor uw eigen rekening en risico. Noch ING Bank N.V. noch ING Groep N.V. noch enige andere rechtspersoon die tot de ING Groep behoort, aanvaardt aansprakelijkheid voor enige schade in welke mate dan ook die voortvloeit uit het gebruik van bovenstaande beleggingsaanbeveling of de daarin opgenomen informatie. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt uw inleg of een deel ervan verliezen. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. ING Bank N.V. is niet geregistreerd als broker-dealer en investment adviser zoals bedoeld in de Amerikaanse Securities Exchange Act van 1934, respectievelijk de Amerikaanse Investment Advisers Act van 1940, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, en evenmin in de zin van andere toepasselijke wet- en regelgeving van de afzonderlijke staten van de Verenigde Staten van Amerika (hierna tezamen: ”Amerikaanse beleggingswetgeving”). Deze beleggingsaanbeveling is niet gericht tot en niet bestemd voor “U.S. Persons” in de zin van de Amerikaanse beleggingswetgeving. Kopieën hiervan mogen niet worden verzonden of worden meegebracht naar de Verenigde Staten van Amerika of worden verstrekt aan U.S. Persons. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, handelsregister nr. 33031431 Amsterdam en staat onder toezicht van Autoriteit Financiële Markten AFM. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Alle rechten voorbehouden. Deze beleggingsaanbeveling mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ING Bank N.V. ©2017 ING Bank N.V., Amsterdam.