Auteur

Bas Heijink
Senior Technisch Analist
@BasHeijink

Technische analyse AEX Steeds meer topsignalen

vrijdag 15 februari 2019

Ondanks dat de stijgende kortetermijnbodemlijn nog steeds intact is, zien we wel de nodige topvormingsverschijnselen. De herstelbeweging lijkt in zijn eindfase te zitten, maar bevestiging is nog nodig.  

De huidige herstelbeweging startte eind december. Tijdens de vrije val beweging van ongeveer 60 punten in december vond er een overshoot plaats onder de dalende bodemlijn van een breed en sinds juli 2018 dalend trendkanaal. Deze neerwaartse doorbraak was slechts tijdelijk (een overshoot) en zorgde niet voor een versteiling van de dalende tendens. Begin dit jaar rondde de AEX juist een dalende wig opwaarts af wat het startsein van de huidige en zeer krachtige herstelbeweging betekende. Dit is inmiddels een van de meest krachtige opwaartse bewegingen in de afgelopen jaren, vooral al we kijken naar de snelheid waarin deze plaatsvindt. Tot op heden is er sprake van een herstel van 66 punten in bijna anderhalve maand tijd. Tijdens deze beweging vonden er ook geen kortstondige terugvallen plaats in de AEX waardoor de steilheid fors is en het trendkanaal zeer smal. Deze opwaartse beweging is aanzienlijk krachtiger dan ik had verwacht. De doorbraak boven de dalende toppenlijn van het sinds juli vorig jaar aanwezige dalende trendkanaal had ik niet verwacht maar vond eind januari plaats. Hierna volgde de volgende versteiling van ongeveer 25 punten plaats. Ondanks dat er nog geen neerwaartse doorbraak onder de bodemlijn van dit trendkanaal heeft plaatsgevonden zien we wel de nodige vermoeidheidsverschijnselen ontstaan in de AEX. Vorige week werd al afgesloten met de vorming van een shooting star op de weekgrafiek en we zien nu ook de vorming van een drievoudige top in het kortetermijnbeeld. Gisteren werd deze top nog met tweetienden aangescherpt, maar rond de 538,40 – 538,80 is nu een drievoudige top te vinden die in de afgelopen anderhalve week werd geplaatst. Ook zien we de duidelijke negatieve divergentie in de RSI en staat de MACD op het punt om een neerwaartse crossing te maken.  

korte termijn

lange termijn

steunniveaus

weerstandniveaus

Short

Short

532 / 530 / 526,70 / 517- 516 / 511

538 - 538,80 / 541 / 544 / 551 / 554

Grafiek AEX-index op dagbasis

Bron: Reuters Metastock XV, 14 februari 2019, Zie ook onze uitleg van technische begrippen

Forse maar normale terugtest in het langeretermijnbeeld. Verder vervolg van de bearmarkt in 2019 realistisch 

Als we kijken naar het langere technische beeld van de AEX dan vond in het laatste kwartaal van vorig jaar een belangrijke neerwaartse doorbraak plaats. De AEX rondde een groot topvormingspatroon af onder de zone 516 – 517 waarna ook de sinds 2009 stijgende bodemlijn sinds 2009 op de logaritmische maandgrafiek neerwaarts werd gebroken. Dit was destijds het definitieve signaal voor het einde van de bijna 10 jaar durende bullmarkt in de AEX. Vergelijkbare neerwaartse doorbraken zagen we al eerder in andere Europese indices en enkele voorlopende Amerikaanse indices (SOX en DJ Transport Index). Amerikaanse indices als de S&P 500 en de Nasdaq 100 volgden later met de belangrijke neerwaartse bevestigingen. Hiermee kwamen de bullmarkten ten einde in de aandelenmarkten en is 2018 te zien als klassiek overgangsjaar van een bull- naar een bearmarkt. Ik acht de kans dan ook groot dat de eerdere bodems van eind vorig jaar in de loop van dit jaar verder zullen worden verlaagd. Mijn doelzone blijft daarbij onveranderd liggen bij 400 – 410. De eerste signalen van het einde van deze bullmarkt werden ruim een jaar geleden gegeven met de neerwaartse doorbraak onder de versteilingsfase van de bullmarkt. Deze startte bij de 378-bodem van begin 2016 waarna de AEX in 2 jaar tijd ongeveer 50% opliep zonder grotere tussentijdse correcties. Deze opgaande bodemlijn werd in januari 2018 neerwaarts gebroken waarmee de top leek te zijn gezet. In tegenstelling tot bijvoorbeeld de Duitse DAX vormde de AEX in het eerste halfjaar een drievoudige toppenzone rond de 574 punten. Hiermee werd mijn eerdere langetermijndoel van 564 (top uit 2007) ruimschoots behaald. Elke top ging daarbij gepaard met de vorming van een toppatroon in de maandgrafiek. Zo werden een bearish engulfing, een shooting star en een dark cloud cover op de borden gezet. De Duitse DAX vormde in die periode juist een groot hoofd-schoudertoppatroon als topformatie. Na de laatste test (en tijdelijke overshoot) van de 574 in juli vorig jaar startte de dalende trend die zorgde voor een daling van ruim 103 punten tot december vorig jaar. De herstelbeweging waarin de AEX zich nu bevindt zorgt ervoor dat een groot deel van deze daling weer ongedaan wordt gemaakt. Toch lijkt die in de meeste indices een normale terugtest te zien. We zagen in de AEX in 2007-2008 na de eerste forse dalingsbeweging ook een krachtig herstel (van 400 naar 500 destijds) tot het 200-daags gemiddelde, vergelijkbaar met de huidige beweging.

Drievoudige toppenzone rond 538,50, negatieve divergentie RSI. Er is een cocktail aan topvormingssignalen te zien in de AEX. 

De dalende trend is naar mijn mening ook nog zeker niet ten einde, maar zal door de recente opwaartse doorbraak wel aanzienlijk minder steil gaan verlopen. Het zal ook langer duren voordat de bodem bij 472,20 weer onder druk wordt gezet. Als we kijken naar het kortetermijnbeeld zien we sinds vorige week de vorming van een drievoudige top in de AEX bij 538,40 – 538,80. Hiermee vindt een klassieke terugtest plaats naar het dalende 200-daags gemiddelde. Dit gemiddelde ligt nu bij 538. Ook werd gisteren opnieuw een toppatroon gevormd, een tweedaagse bearish engulfing. Om dit toppatroon te bevestigen is een beweging nodig onder de 533,60 in de komende dagen. Verder moet de AEX onder de stijgende bodemlijn van nu 532 breken waarna nog bevestiging moet optreden onder de meest recente bodem van 526,70. Hieronder zal de top definitief zijn bevestigd en kan een snel verder neerwaarts vervolg worden ingezet. In dat scenario zal de langere dalende trend dus wel minder steil gaan verlopen. Als we kijken naar de RSI dan zien we negatieve divergentie. Bij dit neerwaartse omkeersignaal zien we gelijke danwel hogere toppen in de AEX en een lagere top in de RSI. Daarbij testte de RSI in de afgelopen week ook zijn toppen van de afgelopen jaren. De MACD noteert ook op zeer hoge niveaus en staat op het punt een neerwaartse crossing te geven. Er zijn dus veel topvormingsignalen die nog wel moeten worden bevestigd in de komende week. Zolang de opgaande trend echter intact blijft, blijft de kans op een verder opwaarts verloop aanwezig. Een structurele beweging boven de zone 538,40 – 538,80 zorgt voor een meer zijwaarts karakter in het middellangetermijnbeeld waarna er ruimte ontstaat naar de zone 551 – 554. Deze kans wordt wel steeds kleiner en ik verwacht een negatieve en mogelijk krachtige omkeer in de komende tijd.

 

 

Sprinters Long

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter BEST Long 498,07 op AEX 9,9 5,50 5,52 -2,99 % Koop Sprinter
Sprinter BEST Long 442,1 op AEX 5,0 11,10 11,12 -1,51 % Koop Sprinter

Sprinters Short

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter BEST Short 603,87 op AEX 10,3 5,34 5,36 +2,88 % Koop Sprinter
Sprinter Short 653,0 op AEX 5,0 11,13 11,14 +1,46 % Koop Sprinter

Disclaimer

Deze beleggingsaanbeveling is opgesteld door Bas Heijink, technisch analist, en is uitgebracht en voor het eerst verspreid op vrijdag 15 februari 2019 om 8:05 door het ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V. Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt. Een beschrijving van het ING-beleid ten aanzien van informatiebarrières en belangenverstrengeling kunt u hier vinden. Tenzij anders vermeld, zal ING Bank N.V. de beleggingsaanbeveling niet actualiseren. Ontwikkelingen die zich na het opstellen van deze beleggingsaanbeveling hebben voorgedaan, kunnen van invloed zijn op de juistheid van de aannames waarop deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd. Beleggingsaanbevelingen worden over het algemeen 2 tot 4 keer per jaar herzien. Deze beleggingsaanbeveling behelst geen individueel beleggingsadvies maar slechts een algemene aanbeveling waarop beleggers hun beleggingsbeslissingen mede kunnen baseren en vormt geen uitnodiging tot het aangaan van welke overeenkomst of verbintenis dan ook. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op aannames en vormt geen garantie voor een bepaalde ontwikkeling of resultaat. Aan deze beleggingsaanbeveling kunnen geen rechten worden ontleend. Beslissingen op basis van deze beleggingsaanbeveling zijn voor uw eigen rekening en risico. Noch ING Bank N.V. noch ING Groep N.V. noch enige andere rechtspersoon die tot de ING Groep behoort, aanvaardt aansprakelijkheid voor enige schade in welke mate dan ook die voortvloeit uit het gebruik van bovenstaande beleggingsaanbeveling of de daarin opgenomen informatie. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt uw inleg of een deel ervan verliezen. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. ING Bank N.V. is niet geregistreerd als broker-dealer en investment adviser zoals bedoeld in de Amerikaanse Securities Exchange Act van 1934, respectievelijk de Amerikaanse Investment Advisers Act van 1940, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, en evenmin in de zin van andere toepasselijke wet- en regelgeving van de afzonderlijke staten van de Verenigde Staten van Amerika (hierna tezamen: ”Amerikaanse beleggingswetgeving”). Deze beleggingsaanbeveling is niet gericht tot en niet bestemd voor “U.S. Persons” in de zin van de Amerikaanse beleggingswetgeving. Kopieën hiervan mogen niet worden verzonden of worden meegebracht naar de Verenigde Staten van Amerika of worden verstrekt aan U.S. Persons. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, handelsregister nr. 33031431 Amsterdam en staat onder toezicht van Autoriteit Financiële Markten AFM. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Alle rechten voorbehouden. Deze beleggingsaanbeveling mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ING Bank N.V. ©2017 ING Bank N.V., Amsterdam.