Auteur

Bas Heijink
Senior Technisch Analist
@BasHeijink

Technische analyse AEX Draaipunt

maandag 6 mei 2019

In de afgelopen 2 weken zagen we de nodige consolidatie in de AEX op een hoog niveau. Hij testte de drievoudige toppenzone van vorig jaar en vormde een meervoudige top onder de 572. Ook brak hij de stijgende bodemlijn.       Als we kijken naar de afgelopen vier maanden dan zagen we een zeer krachtige stijging in de AEX van ongeveer 100 punten vanaf de 472,20-bodem van eind december. Tijdens deze stijging vonden er geen forsere tegenreacties plaats. De tegenreacties bleven beperkt tot maximaal 3%. Deze tegenreacties vonden verder alleen in de maand maart plaats. Een dergelijk krachtige opgaande beweging zonder tegenreacties in een dergelijk kort tijdsbestek hebben we in de afgelopen jaren niet gezien. Een opvallend punt was de steeds verder oplopende euforie in de markt. Deze is naar mijn mening vergelijkbaar met de euforie die we zagen aan het einde van de zeer lange bullmarkt sinds begin 2009 voordat de forse terugval in 2018 begon. Deze terugval zorgde in het laatste kwartaal van 2018 voor de beëindiging van de bijna 10 jaar durende bullmarkt maar zette uiteindelijk niet door. Na de vorming van de bodem bij 472,20 had ik een herstelbeweging verwacht richting de zone 511 – 517. Na de opwaartse doorbraak daarboven ontstond echter een onverwachte versnelling die uiteindelijk zorgde voor de hertest van de drievoudige toppenzone in de afgelopen 2 weken. Is hiermee de nieuwe bearmarkt beëindigd? Nee, naar mijn mening niet. Wel is hiermee een groter en breder topvormingsproces ontstaan in de markt. Pas een langdurig en structureel slot boven de toppenzone van 574 – 576,90 zorgt voor meer opwaarts potentieel richting de 600 – 610. In dat scenario wordt ook de verwachte verdere bearmarkt uitgesteld. Ook zal het door deze herstelbeweging van ongeveer 100 punten aanzienlijk langer gaan duren voordat de AEX zijn bodems van eind vorig jaar weer onder druk kan zetten.

korte termijn

lange termijn

steunniveaus

weerstandniveaus

Neutral

Short

558,90 / 557,30 / 555,55 / 549

564,60 / 566,50 / 570,20 / 571,90 / 574

Grafiek AEX-index op dagbasis

Bron: Reuters Metastock XV, 3 mei 2019

Doorbraak onder de stijgende bodemlijn zorgt voor eerste verslechtering.

 Bevestiging van een top onder de 558,90-steun. Vorig jaar werd tijdens het grote topvormingsproces een drievoudige toppenzone gevormd rond de 574. Elke top ging daarbij gepaard met de vorming van een groot toppatroon in de maandgrafiek. Zo werden een bearish engulfing, een shooting star en een dark cloud cover op de borden gezet. In de afgelopen twee weken werd een meervoudige top onder de 572 op de borden gezet. Hiermee is in het grotere technische beeld nu sprake van een viervoudige toppenzone. In de afgelopen twee weken zagen we ook de nodige consolidatie ontstaan onder de 572 waarbij eind vorige week een belangrijke neerwaartse doorbraak plaatsvond. Als we namelijk kijken naar de stijgende bodemlijn vanaf de 472,20 dan zagen we een neerwaartse doorbraak eind vorige week onder deze opgaande steunlijn. Deze is momenteel alweer bij 570,20 te vinden. Ik gaf begin vorige week al aan dat de AEX op korte termijn een vervolgrichting zou moeten kiezen aangezien de handelsruimte steeds smaller werd. Niet alleen het contraire signaal vanuit de zeer hoge euforie gaf de nodige risico’s aan, maar ook de technische indicatoren lieten een risicovolle situatie zien. Beide indicatoren testten twee maanden geleden al hun toppen van de afgelopen jaren waarna de nodige negatieve divergentie ontstond. Dit betekent dat zowel de MACD als de RSI gelijke danwel lagere toppen vormden terwijl de AEX steeds hogere toppen op de borden zette. De MACD gaf een week geleden al een neerwaartse crossing aan en de RSI stond eind vorige week op het punt om de sinds december stijgende bodemlijn neerwaarts te breken. Ondanks deze risicosignalen moeten de definitieve signalen uit de grafiek zelf komen. Alleen een hertest van de toppenzone en de vorming van consolidatie is niet genoeg. De neerwaartse doorbraak eind vorige week onder de sinds december stijgende bodemlijn is een eerste verslechtering, maar bevestiging van een top treedt pas op onder de meest recente belangrijke vorige bodem. Deze opgaande bodemlijn maakt overigens deel uit van een grote stijgende wig (potentieel negatief patroon). Deze werd rond 11 april bij 559 op de borden gezet. Een structureel slot hieronder zou het omkeersignaal voor de komende tijd kunnen betekenen. In dat scenario lijkt de kans groot dat een volgende top is gezet en de AEX zijn neerwaartse weg weer gaat inslaan. Bovenliggend is verder nog de bodemzone van de consolidatiefase bij 564,60 te vinden. Vandaag lijkt de AEX met een forse neerwaartse gap te gaan openen waarbij de bovenkant bij 566,50 ligt. Zodra de AEX in de komende dagen deze gap grotendeels open laat staan en structureel onder de 559 sluit, lijkt een draaipunt te zijn gevormd. In dat scenario zal ik mijn kortetermijnopinie opnieuw verlagen naar Short en kan de AEX in de komende tijd in eerste instantie op weg naar de 539 tot 530 bodems. Met de hertest van de toppen van vorig jaar zijn meerdere indices aanbeland bij een belangrijk kantelpunt en zoals eerder gezegd, blijft de kans naar mijn mening het grootst dat er geen sprake is van een nieuwe bullmarkt, maar een vervolg van het begin vorig jaar gestarte topvormingsproces. Een vervolg in de komende maanden van een nieuwe dalende tendens die uiteindelijk kan uitgroeien tot een volgende bearmarkt acht ik realistisch. Hierin treedt een kentering op zodra veel indices langere tijd en structureel boven hun jaartoppen van vorig jaar weten te breken.

Disclaimer

Deze beleggingsaanbeveling is opgesteld door Bas Heijink, technisch analist, en is uitgebracht en voor het eerst verspreid op maandag 6 mei 2019 om 8:05 door het ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V. Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt. Een beschrijving van het ING-beleid ten aanzien van informatiebarrières en belangenverstrengeling kunt u hier vinden. Tenzij anders vermeld, zal ING Bank N.V. de beleggingsaanbeveling niet actualiseren. Ontwikkelingen die zich na het opstellen van deze beleggingsaanbeveling hebben voorgedaan, kunnen van invloed zijn op de juistheid van de aannames waarop deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd. Beleggingsaanbevelingen worden over het algemeen 2 tot 4 keer per jaar herzien. Deze beleggingsaanbeveling behelst geen individueel beleggingsadvies maar slechts een algemene aanbeveling waarop beleggers hun beleggingsbeslissingen mede kunnen baseren en vormt geen uitnodiging tot het aangaan van welke overeenkomst of verbintenis dan ook. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op aannames en vormt geen garantie voor een bepaalde ontwikkeling of resultaat. Aan deze beleggingsaanbeveling kunnen geen rechten worden ontleend. Beslissingen op basis van deze beleggingsaanbeveling zijn voor uw eigen rekening en risico. Noch ING Bank N.V. noch ING Groep N.V. noch enige andere rechtspersoon die tot de ING Groep behoort, aanvaardt aansprakelijkheid voor enige schade in welke mate dan ook die voortvloeit uit het gebruik van bovenstaande beleggingsaanbeveling of de daarin opgenomen informatie. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt uw inleg of een deel ervan verliezen. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. ING Bank N.V. is niet geregistreerd als broker-dealer en investment adviser zoals bedoeld in de Amerikaanse Securities Exchange Act van 1934, respectievelijk de Amerikaanse Investment Advisers Act van 1940, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, en evenmin in de zin van andere toepasselijke wet- en regelgeving van de afzonderlijke staten van de Verenigde Staten van Amerika (hierna tezamen: ”Amerikaanse beleggingswetgeving”). Deze beleggingsaanbeveling is niet gericht tot en niet bestemd voor “U.S. Persons” in de zin van de Amerikaanse beleggingswetgeving. Kopieën hiervan mogen niet worden verzonden of worden meegebracht naar de Verenigde Staten van Amerika of worden verstrekt aan U.S. Persons. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, handelsregister nr. 33031431 Amsterdam en staat onder toezicht van Autoriteit Financiële Markten AFM. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Alle rechten voorbehouden. Deze beleggingsaanbeveling mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ING Bank N.V. ©2017 ING Bank N.V., Amsterdam.