Auteur

Bas Heijink
Senior Technisch Analist
@BasHeijink

Technische analyse AEX Consolideren op hoog niveau

vrijdag 18 oktober 2019

In de afgelopen week heeft er opnieuw een herstel plaatsgevonden in de AEX. Tot op heden werd er een hoogtepunt bereikt van 581,60 in de afgelopen dagen. We moeten alert zijn op een nieuwe neerwaartse draai.      

De recente beweging met een intraday-top bij de 581,60 is alweer de 3e kortstondige doorbraak boven de 572 – 577 toppenzone die sinds begin 2018 werd gevormd. In juli werd de top in de AEX geplaatst bij 586,30. Daarna volgde een top op 1 oktober bij 584,30 en in de afgelopen dagen werd een top tot op heden gevormd bij 581,60. De grote vraag voor de komende week is of de AEX hiermee een 3e top boven de 577 heeft gevormd, of dat de AEX boven de 586,30 weet te breken. In beide scenario’s blijft mijn langetermijnvisie op Short staan. De sinds de bodem van december 2018 opgaande beweging (bodem bij 472,20) is naar mijn mening geen nieuwe langetermijnbullmarkt en ook geen voortzetting van de sinds 2009 stijgende bullmarkt. Deze bijna 10 jaar durende opgaande langetermijntrend werd namelijk in het laatste kwartaal van vorig jaar neerwaarts gebroken. Het huidige proces sinds begin 2018 valt nog steeds in een breed en langdurig topvormingsproces. In het middellangetermijnbeeld zal echter pas een volgende neerwaartse fase worden gestart onder de zware steun van 534,50. Hieronder krijgt de verwachte bearmarkt een krachtig vervolg. Ik acht de kans nog steeds aanwezig dat deze beweging in de komende drie maanden kan plaatsvinden. Zodra de AEX boven de 586,30 breekt ontstaat er meer ruimte naar de zone 600 – 610. Ook in dat scenario zal mijn langetermijnvisie niet veranderen, maar zal het aanzienlijk langer kunnen duren voordat de 534,50 neerwaarts wordt gebroken. Onder de 534,50 wordt een grote topformatie afgerond sinds maart dit jaar en is een koersdoel te berekenen voor de daaropvolgende maanden van ongeveer 470, wat gelijk ligt aan de bodem van december vorig jaar. Zover is het momenteel nog niet, maar ik verwacht een dergelijke beweging onder de 534,50 wel in de komende maanden. 

korte termijn

lange termijn

steunniveaus

weerstandniveaus

Short

Short

574 / 563,20 / 559,70 / 553,90 / 551

577 / 581,60 / 584,30 / 586,30

Grafiek AEX-index op dagbasis

Cruciale steun voor de afronding van een groot toppatroon sinds maart dit jaar is bij 534,50 te vinden 

Als we kijken naar de situatie sinds begin dit jaar dan zagen we vooral in de eerste vier maanden een zeer krachtig herstel. In mei vond de 1e correctie van meer van 5% plaats waarna de jaartop werd verhoogd in juli naar een niveau van 586,30. Vanaf die top vond de 2e en grootste correctie van 2019 plaats. Een daling van bijna 10% tot een dieptepunt van 528,70. Hiermee vond een eendaagse doorbraak onder de belangrijke 534,50 plaatst. Ook werd hiermee de stijgende middellangetermijnbodemlijn neerwaarts gebroken. Deze voormalige opgaande steunlijn liep langs de bodems van 472,20 en 534,50. De bewegingen in de afgelopen anderhalve maand zorgden voor een terugtest naar deze voormalige stijgende bodemlijn. Inmiddels is een drievoudige en nieuwe toppenzone gevormd tussen de 581,50 en 586,30. Recentelijk volgde ook een neerwaartse doorbraak onder de vanaf 528,70 stijgende bodemlijn. We zien verder de kracht gestaag uit de technische indicatoren vloeien. In zowel de RSI als de MACD is sinds de juli-top sprake van negatieve divergentie. Dit is voor de komende tijd een duidelijk risicosignaal. Om een belangrijk en neerwaarts signaal in het middellangetermijnbeeld te verkrijgen is een structurele beweging onder de sinds maart aanwezige horizontale steun van 534,50 noodzakelijk. Zover is het nog lang niet. Voor de komende week eerst maar eens bezien of de drievoudige nieuwe toppenzone tussen de 581,50 – 586,30 stand weet te houden. Ook zagen we al duidelijke topsignalen in de langere grafieken. Zo werd in juli op de maandgrafiek een shooting star gevormd en begin oktober een bearish engulfing op de weekgrafiek. De eerste weerstanden in het kortetermijnbeeld liggen dus bij de genoemde toppen sinds juli die alle drie boven de 580 liggen. Als steunpunten is de oude bekende 574 het eerste punt. Daaronder liggen verder nog het 50-daags gemiddelde bij 563,20, de 559,70 en de bodem van de afgelopen weken bij 553,90. We moeten dus alert blijven op nieuwe toppatronen en een snel en krachtig neerwaarts vervolg. Onder de 553,90 lijkt de top voor de komende tijd gezet en ontstaat ruimte naar de cruciale middellangetermijnsteun bij 534,50.

S&P 500: vormt ook een drievoudige top net boven de 3.000 punten 

We zien vanuit de intermarktindicatoren (rente, olie, goud, eurodollar) veel tegengestelde signalen die niet in het voordeel zijn van een duurzame verdere stijging in de aandelenmarkten. Als we kijken naar de Amerikaanse aandelenmarkten zien we als eerste bij de DJ Transport Index een patroon van dalende toppen sinds september vorig jaar. Deze voorlopende index geeft dus ook geen opwaarts signaal voor de andere aandelenmarkten. In de breedgespreide S&P 500 zien we ook een duidelijke weerstand net boven de 3.000 punten sinds juli dit jaar. Belangrijk daarbij is het feit dat de sinds eind vorig jaar stijgende bodemlijn (vanaf de decemberbodem bij 2.346) al is gebroken en de 2e top van medio september bij 3.020 zorgde voor een klassieke terugtest tot aan deze voormalige stijgende bodemlijn. Een structurele doorbraak boven de all-time high van 3.028 zou meer opwaartse ruimte creëren en het topvormingsproces uitstellen. Toch lijkt in het middellangetermijnbeeld een drievoudige toppenzone te ontstaan. Onder de horizontale bodemzone bij 2.825 wordt een topvormingsproces in het middellangetermijnbeeld afgerond en ontstaat een duidelijke neerwaartse verzwakking in het middellangetermijnbeeld. In dat scenario ontstaat een aanzienlijke neerwaartse ruimte in het technische beeld van de S&P 500. Voor nu moeten we alert zijn op de vorming van toppatronen rond de huidige drievoudige toppenzone net boven de 3.000 puntengrens. In het kortetermijnbeeld wordt de toppenzone al bevestigd onder de 2.940 – 2.950 waar de onderkant van een recente opwaartse gap en het 50-daags gemiddelde zijn te vinden. Een dergelijke neerwaartse bevestiging is in de komende weken naar mijn mening het meest waarschijnlijke scenario.  

Grafiek S&P 500 Index op dagbasis

Technische analyse maakt deel uit van de risicoanalyse van het ING Investment Office

Risicobarometer ING Investment Office

Signaal

=

 

 

Macro-economie

=

 

Groei vertraagt, maar cijfers vaak beter dan verwacht en gevreesd

Liquiditeit/ rente

+

 

Sterke trend naar meer stimuleringsmaatregelen door centrale banken

Waardering

=

 

‘veilige’ beleggingscategorieën hooggewaardeerd, risicopremies daardoor hoog

Sentiment¹

-

 

Iets hersteld, maar nog steeds negatief

Technische analyse²

-

 

Onzeker beeld na sterk koersherstel op aandelenmarkten

1 Contra-indicator, zeer negatief sentiment kan beoordeeld worden als positief. ² Technische analyse (TA) is een manier om de koersontwikkeling op financiële markten te voorspellen en is één van de signalen die onze risicobarometer stuurt. Alle signalen (waaronder het TA-signaal) worden onafhankelijk van elkaar bepaald en opgeteld tot één (totaal) risicosignaal. Dit signaal is bepalend voor onze tactische assetallocatie. 

Meer weten over technische analyse?

Zie onze uitleg van technische begrippen


Sprinters Long

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter BEST Long 539,4 op AEX 10,0 5,98 6,00 -1,96 % Koop Sprinter
Sprinter BEST Long 480,63 op AEX 5,0 11,86 11,88 -1,00 % Koop Sprinter

Sprinters Short

Naam Hefboom Bied Laat % Dag Watchlist Trade
Sprinter BEST Short 647,54 op AEX 11,6 5,12 5,14 +1,79 % Koop Sprinter
Sprinter Short 695,0 op AEX 5,4 11,05 11,06 +0,82 % Koop Sprinter

Disclaimer

Deze beleggingsaanbeveling is opgesteld door Bas Heijink, technisch analist, en is uitgebracht en voor het eerst verspreid op vrijdag 18 oktober 2019 om 8:05 door het ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V. Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt. Een beschrijving van het ING-beleid ten aanzien van informatiebarrières en belangenverstrengeling kunt u hier vinden. Tenzij anders vermeld, zal ING Bank N.V. de beleggingsaanbeveling niet actualiseren. Ontwikkelingen die zich na het opstellen van deze beleggingsaanbeveling hebben voorgedaan, kunnen van invloed zijn op de juistheid van de aannames waarop deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd. Beleggingsaanbevelingen worden over het algemeen 2 tot 4 keer per jaar herzien. Deze beleggingsaanbeveling behelst geen individueel beleggingsadvies maar slechts een algemene aanbeveling waarop beleggers hun beleggingsbeslissingen mede kunnen baseren en vormt geen uitnodiging tot het aangaan van welke overeenkomst of verbintenis dan ook. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op aannames en vormt geen garantie voor een bepaalde ontwikkeling of resultaat. Aan deze beleggingsaanbeveling kunnen geen rechten worden ontleend. Beslissingen op basis van deze beleggingsaanbeveling zijn voor uw eigen rekening en risico. Noch ING Bank N.V. noch ING Groep N.V. noch enige andere rechtspersoon die tot de ING Groep behoort, aanvaardt aansprakelijkheid voor enige schade in welke mate dan ook die voortvloeit uit het gebruik van bovenstaande beleggingsaanbeveling of de daarin opgenomen informatie. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt uw inleg of een deel ervan verliezen. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. ING Bank N.V. is niet geregistreerd als broker-dealer en investment adviser zoals bedoeld in de Amerikaanse Securities Exchange Act van 1934, respectievelijk de Amerikaanse Investment Advisers Act van 1940, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, en evenmin in de zin van andere toepasselijke wet- en regelgeving van de afzonderlijke staten van de Verenigde Staten van Amerika (hierna tezamen: ”Amerikaanse beleggingswetgeving”). Deze beleggingsaanbeveling is niet gericht tot en niet bestemd voor “U.S. Persons” in de zin van de Amerikaanse beleggingswetgeving. Kopieën hiervan mogen niet worden verzonden of worden meegebracht naar de Verenigde Staten van Amerika of worden verstrekt aan U.S. Persons. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, handelsregister nr. 33031431 Amsterdam en staat onder toezicht van Autoriteit Financiële Markten AFM. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Alle rechten voorbehouden. Deze beleggingsaanbeveling mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ING Bank N.V. ©2017 ING Bank N.V., Amsterdam.